Warsztaty pisania o tańcu

top
Perspektywa publicystyczna

Podczas warsztatu zajmiemy się dwoma przedstawieniami. Jedno z nich będzie przekazem jawnie politycznym, wypowiadanym z określonego miejsca i w ramach zdeklarowanego światopoglądu, podejmującym kontrowersyjny temat. Drugie natomiast – przedstawieniem skupionym na formie i technice. Czy tego typu podział – na sztukę polityczną i od polityki wolną – jest w ogóle uzasadniony? Czy możemy przeciwstawiać „polityczną” lekturę spektaklu perspektywie „neutralnej”? Jaka jest rola instytucji w powstawaniu spektaklu tanecznego – i jego odbioru? Co może odróżniać polityczność tańca od polityczności teatru? Jaką pozycję może zająć krytyk wobec przedstawienia? Jakich narzędzi użyć, by pisząc politycznie – nie ześlizgnąć się w oderwaną od przedstawienia publicystykę? I czy zawsze trzeba jej się bać?

top
Perspektywa tancerza

Tancerz w nietypowej dla siebie roli prowadzącego warsztat pisania o tańcu poruszy kwestie
takie jak kontekst, percepcja, doświadczenie w oglądaniu przedstawienia. Uczestnicy przed
rozpoczęciem warsztatu otrzymają spis polecanych przez prowadzącego fragmentów różnorodnych
spektakli dostępnych w Internecie. Przyjdą na warsztat z konkretnymi opiniami i wrażeniami,
jakich doświadczyli oglądając je. Warsztat będzie dyskusją uzupełniającą perspektywę piszącego/
krytyka o perspektywę twórcy.

top
Perspektywa impresyjno-naukowa

Warsztat pod nazwą: Flamandzka fala tańca a konceptualizacje ciała na scenie. Na przykładzie
twórczości Alaina Platela.

W trakcie zajęć słuchacze zapoznają się z fragmentami trzech spektakli wybitnego
przedstawiciela flamandzkiej fali tańca, Alaina Platela – V.S.P.R.S., pitie! oraz Out of context.
Na przykładzie wymienionych przedstawień przyjrzymy się specyficznemu idiomowi tańca
flamandzkiego – tańca o charakterze zdecydowanie interdyscyplinarnym, czerpiącego z teatru,
plastyki, sztuk wizualnych i muzyki. Platel, mistrz i inspirator wielu późniejszych twórców
(m.in. jego ucznia Sidi Larbi Cherkaoui’ego), swoje spektakle tworzy w oparciu o drobiazgowe
rusztowania rozpięte na pograniczu wspomnianych dyscyplin. Ich zwornikiem zawsze czyni
jednak ciało, dlatego wątkiem przewodnim proponowanych analiz będzie również problematyka
cielesności, spajająca ze sobą wszystkie przedstawienia choreografa. Specyficzna dramaturgia
ciała wraz z dopełniającą ją dramaturgią obrazów i muzyki staną się głównym tematem zajęć
analitycznych. Oprócz materiału audiowizualnego, uczestnicy warsztatów korzystać będą mogli z
tekstów krytycznych autorstwa zagranicznych i polskich badaczy, sięgną również po wypowiedzi

samego choreografa i jego współpracowników. Tematyka zajęć wybrana została przez prowadzącą
ze względu na obfity materiał analityczny, jakiego dostarczają flamandzkie spektakle tańca, tak
różne od ascetycznych propozycji konceptualnych/nie-tańca. Ponadto wrocławianie i pasjonaci
teatru i tańca z całej Polski już w październiku będą mieć okazję do bezpośredniej konfrontacji z
twórczością Platela – w ramach Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego „Dialog” pokazany
bowiem zostanie jeden z ostatnich spektakli choreografa, zatytułowany Gardenia.

top
Perspektywa kulturoznawcza
W trakcie warsztatu zajmiemy się sposobem konstruowania pracy naukowej (praca semestralna, licencjacka, magisterska etc.) dotyczącej procesu twórczego będącego udziałem tancerza.
Treść warsztatu obejmie:
1. Metody badań działań/treningu/pracy z ciałem tancerza (obserwacja uczestnicząca, wywiad półotwarty/pogłębiony, „kwerenda” audiowizualna).
2. Przygotowywanie konspektu pracy (kluczowe pytania: co, jak i dlaczego chcemy badać?).
3. Poszukiwanie kontekstów badawczych (cielesność, ciało-umysł, techniki pracy z ciałem, gender, „nowa” psychoanaliza, ciało w kulturze, neuroestetyka etc.), które w danym przypadku są najbardziej użyteczne.
4. Przygotowanie i przeprowadzanie wywiadu z artystką/tą (para-kwestionariusz, podążanie za tokiem wypowiedzi, modyfikacje; nagrywanie będzie dostępne dla zainteresowanych).
5. Panel dyskusyjny (omówienie „jakości” przygotowanych skryptów).
Towarzyszyć nam będzie wrocławska tancerka, laureatka poznańskiego Solo Projektu, Irena Lipińska. Za materiał badawczy posłużą fragmenty rejestracji jej spektakli + doświadczenie uczestnictwa w jej pokazie (14.09.2011, g. 21.00 – solo w ramach Festiwalu Cyrkulacje).

top
Perspektywa nie-taka

To zajęcia, dla których inspirujące są cytaty z Dzieła otwartego Umberto Eco. Perspektywa nie-
taka jest z założenia autorską koncepcją patrzenia na dzieło, bardzo indywidualną, mieszczącą się
na granicy krytyki i twórczości. Jej cechy – poetycko ujęte, skomentowane przez cytaty z Eco dają
obraz tekstów, jak z tej perspektywy powstają.

skoncentrowana na indywidualności odbiorcy
na obustronnym (spektakl-odbiorca) komunikacie otwartym i wieloznacznym
na zabawie w słowa i skojarzenia

Każda percepcja dzieła jest więc zarazem interpretacją i wykonaniem, gdyż w trakcie każdej z nich
dzieło odżywa na nowo w oryginalnej perspektywie.

(Umberto Eco, Dzieło otwarte)

przedstawienie to pole właściwości

Dzieło jest otwarte, ale tylko w obrębie określonego pola relacji.

(Umberto Eco, Dzieło otwarte)

sztuka nie poznaje świata indywidualnego, a go dopełnia

Dzieło w ruchu stwarza możliwość wielu indywidualnych interwencji, nie stanowi jednakże zachęty
do interwencji bezkształtnych i chaotycznych.

(Umberto Eco, Dzieło otwarte)

autor pozostawia odbiorcy dzieło do dokończenia, ale wie, że to zawsze będzie jego dzieło, bo
proponuje możliwości ukierunkowane

Dzieło może być otwarte w sensie zaproszenia odbiorcy do współtworzenia, może być otwarte
w sensie możliwości tworzenia wciąż nowych powiązań i relacji wewnętrznych, oraz w sensie
każdorazowego wykonania, które nadaje nowy sens.

(Umberto Eco, Dzieło otwarte)